Οι μαθητές της Β΄Λυκείου φτιάχνουν το δικό τους σαπούνι

Στη χημεία σαπούνι (αρχ. ελλ. σάπων) ονομάζεται το άλας ενός λιπαρού οξέος, κορεσμένου ή ακόρεστου, που συνίσταται από αλυσίδα τουλάχιστον οκτώ ατόμων άνθρακα με μια βάση ή και μείγμα τέτοιων αλάτων.

Τα λίπη φυτικής και ζωικής προέλευσης και τα έλαια, που χρησιμοποιούνται ως πρώτη ύλη παρασκευής των σαπώνων, αποτελούνται από τριγλυκερίδια δηλ. εστέρες γλυκερίνης  (τρία μόρια λιπαρών οξέων που συνδέονται με ένα μόριο γλυκερίνης).

Κατά την υδρόλυση των φυσικών λιπών και ελαίων (εστέρες) προκύπτουν καρβοξυλικά οξέα που έχουν συνήθως ευθεία αλυσίδα με άρτιο αριθμό ατόμων άνθρακα. Μεταξύ αυτών κυριότερα είναι εκείνα με 14, 16 και 18 C.

Στον παρακάτω πίνακα δίνονται τα συνήθη λιπαρά οξέα με τα αντίστοιχα σημεία τήξης τους (μια και αυτά κανονίζουν και τη φυσική κατάσταση των εστέρων τους).

                                                                                    CH3(CH2)12COOH (54 °C)   

                                                                                             μυριστικό οξύ (δεκατετρανικό οξύ)

                                                                                  CH3(CH2)14COOH (63 °C)

                                                                                              παλμιτικό οξύ  (δεκαεξανικό οξύ)

                                                                                    CH3(CH2)16COOH (70 °C)

                                                                                              στεατικό οξύ  (δεκαοκτανικό οξύ)

                                                                                                                    CH3(CH2)7CH=CH(CH2)7COOH(4 °C)  

                                                                                              ελαϊκό οξύ (9-δεκαοκτενικό οξύ)

 

ΣΑΠΩΝΟΠΟΙΗΣΗ ΤΡΙΓΛΥΚΕΡΙΔΙΩΝ

Το σαπούνι παρασκευάζεται με αντίδραση λιπών ή ελαίων (τριγλυκεριδίων) με ένα καυστικό αλκάλι (υδροξείδιο του νατρίου, υδροξείδιο του καλίου ή υδροξείδιο του λιθίου). Το τελικό προϊόν είναι η γλυκερίνη και το σαπούνι. Στην πράξη χρησιμοποιούνται περισσότερα του ενός τριγλυκερίδια, ενώ σε μερικές περιπτώσεις χρησιμοποιείται και μίγμα από καυστικό νάτριο και καυστικό κάλιο. Η διαδικασία αυτή ονομάζεται σαπωνοποίηση των λιπών ή ελαίων.

  

ΜΕΘΟΔΟΙ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗΣ ΣΑΠΟΥΝΙΟΥ 

Υπάρχουν δύο μέθοδοι παρασκευής σαπουνιού: Η εν θερμώ σαπωνοποίηση (με βρασμό ή χωρίς) και η εν ψυχρώ σαπωνοποίηση.

Στην ψυχρή μέθοδο (σε ανοιχτό χώρο)διαλύετε την καυστική σόδα στο νερό και ρίχνετε το μείγμα σε λεκάνη με το λάδι, προσθέτοντας στη συνέχεια το αιθέριο έλαιο, μέχρι να χυλώσει και να δέσει. Τοποθετείτε το μίγμα σε καλούπια (προαιρετικά) και το αφήνετε για μία ημέρα για την αρχική του σταθεροποίηση. Μετά από αυτό μπορείτε να προσθέσετε υλικά για διακόσμηση ή θρεπτικό εμπλουτισμό. Στην συνέχεια αφήνετε για άλλες τέσσερις ημέρες, αφαιρείτε ή κόβετε το σαπούνι στα σχήματα που θέλετε και τα αφήνετε να ωριμάσουν τουλάχιστον 4 εβδομάδες προτού τα χρησιμοποιήσετε. Η «ψυχρή» μέθοδος προτιμάται συνήθως διότι διατηρεί τη γλυκερίνη του σαπουνιού, ιδιαίτερα σημαντική για την ενυδάτωση του δέρματος.


Στην θερμή μέθοδο, το σαπούνι παρασκευάζεται σε κατσαρόλα με νερό που έχει ζεσταθεί σε χλιαρή θερμοκρασία. Σε αυτό προστίθεται σταδιακά η καυστική σόδα με συνεχές ανακάτεμα. Όταν διαλυθεί, προστίθεται το ελαιόλαδο και το μείγμα ανακατεύεται σε χαμηλή φωτιά μέχρι να πυκνώσει και να δέσει, σαν κρέμα. Μόλις δέσει, το αφαιρούμε από τη φωτιά, το αφήνουμε λίγη ώρα και στη συνέχεια το τοποθετούμε σε καλούπια (προαιρετικά) ή ατόφιο σε σκεύος και ακολουθούμε την ίδια διαδικασία (ξεκούραση μιας ημέρας, εμπλουτισμός, άλλες τέσσερις ημέρες και στη συνέχεια αφαίρεση από τα καλούπια και ωρίμανση 4-6 εβδομάδων).

 

ΥΠΕΡΛΙΠΑΝΣΗ

Εάν δοκιμάσουμε να φτιάξουμε σαπούνι με ποσότητα NaOH τόση ώστε τα έλαια να σαπωνοποιηθούν πλήρως, δηλ. να έχουμε ποσοστό υπερλίπανσης 0%, το αποτέλεσμα θα είναι ένα υπερβολικά αλκαλικό προϊόν, ένα προϊόν με πολύ υψηλό Ph που θα ερεθίσει την επιδερμίδα και θα είναι καυστικό. Έστω ένα ποσοστό υπερλίπανσης τουλάχιστον 5%. Τι σημαίνει αυτό; Σημαίνει ότι χρησιμοποιούμε την αναλογία του NaOH μειωμένη κατά 5% και ότι ένα ποσοστό των ελαίων θα παραμείνει ασαπωνοποίητο. Το τελικό προϊόν θα είναι ήπιο για την επιδερμίδα, με Ph χαμηλότερο και τα ασαπωνοποίητα έλαια θα του προσδώσουν μαλακτικές και περιποιητικές ιδιότητες.

 

ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΜΕΡΟΣ

900 gr. ελαιόλαδο
115 gr. NAOH (καυστική σόδα)
300 ml νερό πηγής

Αυτή είναι η παλαιά και πατροπαράδοτη μέθοδος δημιουργίας σπιτικού σαπουνιού.

1) Ζυγίζουμε τις ποσότητες των υλικών : το ελαιόλαδο, το καυστικό νάτριο, το νερό

2) Φτιάχνουμε το διάλυμα του καυστικού νατρίου. Το καυστικό νάτριο (NaOH) είναι μια επικίνδυνη χημική ένωση που μπορεί να προκαλέσει εγκαύματα. Αν τηρούνται όμως μερικές προφυλάξεις μπορούμε να το χειριστούμε χωρίς πρόβλημα.
Έχουμε κοντά μας ένα μπουκάλι ξύδι για να σταματήσουμε το έγκαυμα σε περίπτωση που χρειαστεί. Φοράμε γυαλιά ασφαλείας, κλειστά παπούτσια, πλαστικά γάντια και ξεκινάμε. Προσθέτουμε το καυστικό νάτριο στο νερό, ποτέ το αντίθετο γιατί θα γίνουν μικρές εκρήξεις. Προσέχουμε να μην πιτσιλιστούμε γιατί είναι καυστικό και έχει υψηλή θερμοκρασία. Το αφήνουμε να κρυώσει σε χώρο που αερίζεται καλά μακριά από παιδιά.

3) Θερμαίνουμε το ελαιόλαδο στους 40 οC.

Μπορούμε εκτός από ελαιόλαδο να χρησιμοποιήσουμε και άλλα έλαια π.χ. λάδι καρύδας.

4)Προσθέτουμε αργά την καυστική σόδα στο ελαιόλαδο  (ποτέ το αντίθετο γιατί μπορεί να «κόψει» το σαπούνι) ανακατεύοντας συνέχεια. Η θερμοκρασία ανάμειξης πρέπει να είναι κοντά στους 40 οC για τα δύο διαλύματα. Συνεχίζουμε το ανακάτεμα μέχρι το μίγμα να πήξει ελαφρά.

5) Προσθήκη βοτάνων, μπαχαρικών και τα αιθέριων  ελαίων  

Μόλις το μίγμα ομογενοποιηθεί και πριν γίνει πολύ πηχτό προσθέτουμε τα βότανα, τα μπαχαρικά και τα αιθέρια έλαια που θέλουμε ανακατεύοντας συνέχεια. Για την παραπάνω βασική συνταγή προσθέτουμε 20- 25 ml αιθέριων ελαίων.

6) Μοίρασμα σε καλούπια.

Σκεπάζω με μεμβράνη και αφήνω το σαπούνι σε ζεστό ευάερο μέρος να ωριμάσει. Σκεπάζω με μάλλινο ύφασμα.

Μετά από 24 ώρες αφαιρούμε την μεμβράνη και αφήνουμε το σαπούνι  για 4-6 εβδομάδες να ωριμάσει.

 

7) Έλεγχος ρΗ

Με την ολοκλήρωση της ωρίμανσης και πριν συσκευαστεί το σαπούνι ελέγχεται το ρΗ του, που πρέπει να κυμαίνεται από 8-10

 

 

ΠΡΟΦΥΛΑΞΕΙΣ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΣΑΠΩΝΟΠΟΙΗΣΗ


Χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή κατά την σαπωνποίηση: Τα γάντια είναι πάντα απαραίτητα,ιδιαίτερα όσο έχουμε να κάνουμε με καυστική σόδα. Στο ανακάτεμα χρειάζεται να φοράμε μάσκα και να μην εισπνέουμε τους ατμούς κατά την ανάμιξη της σόδας με το νερό, η οποία πρέπει να γίνεται σιγά-σιγά. Δεν χρησιμοποιούμε γυάλινα δοχεία και πάντα πραγματοποιούμε την αρχική ανάμιξη σε ανοιχτό χώρο. Ανακατεύουμε με ξύλινη κουτάλα. Φροντίστε το μίγμα να μην έρθει σε επαφή με το δέρμα σας και να μην εκθέτετε τα μάτια σας στους ατμούς. Για καλούπια, μπορείτε να χρησιμοποιήσετε πλαστικά μπολάκιαΗ αναμονή για την ωρίμανση είναι απαραίτητη, ώστε να μπορέσει το νάτριο να αντιδράσει με την ατμόσφαιρα και να απομακρυνθεί από το σαπούνι (έτσι παράγεται η σκόνη που θα σχηματιστεί σταδιακά πάνω στο σαπούνι μας). Όσο δεν έχει πραγματοποιηθεί αυτή η διαδικασία, το σαπούνι παραμένει υπερβολικά όξινο για το ανθρώπινο δέρμα. Το σαπούνι είναι αρκετά ώριμο όταν από το κίτρινο χρώμα που έχει μετά την παρασκευή του γίνει λευκό. 

 

Οι μαθητές της Β΄Λυκείου είναι:

ΔΟΥΙΚΑ ΡΙΑΝΑ

ΖΕΡΔΑΛΗ ΜΑΡΚΕΛΑ

ΙΓΓΛΕΖΟΣ ΚΩΝ/ΝΟΣ

ΙΓΓΛΕΖΟΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ

ΚΑΤΙΝΑΣ ΣΟΦΟΚΛΗΣ-ΗΛΙΑΣ

ΜΠΟΥΝΤΑΛΑ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ

ΣΤΑΤΗΡΗ ΑΦΡΟΔΙΤΗ

ΤΣΙΑΡΑ ΧΡΥΣΟΒΑΛΑΝΤΩ

Υπεύθυνη Καθηγήτρια:

ΚΟΜΜΑΤΑ ΑΓΟΡΗ ΠΕ04-02(ΧΗΜΙΚΟΣ)

 

 

Πασχαλινές δημιουργίες

Οι μαθητές του Γυμνασίου Λ.Τ. Βερδικούσας επιδόθηκαν στην κατασκευή πασχαλινών δημιουργιών. Έφτιαξαν  πασχαλινές κάρτες, στόλισαν λαμπάδες με κορδέλες και αρκετή χρυσόσκονη, έβαψαν αυγά σε διάφορα χρώματα,με σχέδια και αυτοκόλλητα υπό την καθοδήγηση των καθηγητών. Οι μαθητές έβαλαν όλη  τους τη φαντασία και τη δημιουργικότητα και το αποτέλεσμα ήταν εντυπωσιακό. 

Α΄Φάση Πανελλήνιου Πρωταθλήματος Ποδοσφαίρου Λυκείων σχ. έτους 2017-18

Η Ποδοσφαιρική ομάδα  Λυκειακών Τάξεων Βερδικούσας συμμετείχε σε δύο αγώνες, της  Α΄ Φάσης του Πανελλήνιου Πρωταθλήματος Ποδοσφαίρου Λυκείων για το σχ. έτος 2017-18.

Ο πρώτος αγώνας διεξήχθη την Παρασκευή 16-03-2018 στο γήπεδο Ελασσόνας ανάμεσα στις ποδοσφαιρικές ομάδες Λυκειακών Τάξεων Βερδικούσας και του ΓΕΛ Δομένικου.  Ο κανονικός αγώνας τελείωσε 0-0, αλλά στην διαδικασία των πέναλτι η ομάδα της Βερδικούσας αναδείχθηκε νικήτρια  με σκορ 5-4.

Στον δεύτερο αγώνα, που πραγματοποιήθηκε την Τρίτη 20-03-2018 στο γήπεδο Ελασσόνας, η ποδοσφαιρική ομάδα Βερδικούσας αγωνίστηκε με την ομάδα  του ΓΕΛ Ελασσόνας όπου και ηττήθηκε με σκορ 1-2. Έτσι αποκλείστηκε από την συνέχεια των αγώνων.

Σύνθεση ομάδας ποδοσφαίρου Λ.Τ. Βερδικούσας : Νυχτερίδας Ραφαήλ, Μούμος Χρήστος, Μπακλαβάς Ευθύμιος, Μπαρούτας Απόστολος, Δημήρης Αθανάσιος, Δίχρης Ιωάννης  (μαθητές της Α΄Λυκείου), Κατίνας Σοφοκλής-Ηλίας, Ιγγλέζος Κων/νος  (μαθητές της Β΄Λυκείου), Φατούρας Αθανάσιος, Δαούλας Χρήστος   Τσέτσιλας Αθανάσιος (μαθητές της Γ΄Λυκείου).

Υπεύθυνος καθηγητής Φυσικής Αγωγής : Σβάρνας Θεόδωρος

Ο Διευθυντής του σχολείου κ. Παναγιώτου Νικόλαος και ο Σύλλογος διδασκόντων συνεχάρησαν τους μαθητές της ποδοσφαιρικής ομάδας για το πάθος, την αγωνιστικότητα που επέδειξαν κατά την διάρκεια των αγώνων, τηρώντας πάντα τους κανονισμούς του αθλήματος, στο πνεύμα  του ευ αγωνίζεσθαι.

4η Πανελλήνια Ημέρα Σχολικού Αθλητισμού

Είναι γνωστό, ότι η πρώτη Δευτέρα του Οκτώβρη, σύμφωνα με απόφαση του Υπουργείου Παιδείας Έρευνας και Θρησκευμάτων, ορίζεται ως Πανελλήνια Ημέρα Σχολικού Αθλητισμού. Έτσι και φέτος με σύνθημα "Αθλούμαι-Χαρά, Ζω το μέλλον", την Δευτέρα 2 Οκτωβρίου 2017, οι μαθητές συμμετείχαν σε οργανωμένες αθλητικές δραστηριότητες. Είχαν την ευκαιρία να βελτιώσουν την φυσική τους κατάσταση, συνηθίζοντας σ΄έναν τρόπο ζωής και άσκησης που ιδανικά θα συνεχίσουν και στην ενήλικη ζωή τους. Στον αύλειο χώρο του σχολείου διεξήχθησαν αγώνες μπάσκετ και βόλευ, ενώ στο γειτονικό αθλητικό κέντρο της Βερδικούσας, πραγματοποιήθηκαν αγώνες ποδοσφαίρου και στο κλειστό γυμναστήριο αγώνες χάντμπολ.

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΕΙΣ

Σας ανακοινώνουμε το Ωρολόγιο Πρόγραμμα που θα ισχύει από 09-11-2020 στο πλαίσιο της εξ αποστάσεως εκπαίδευσης:\r\nΩρολόγιο Πρόγραμμα Τηλεκπα...
Από τις 18 Ιουνίου 2020 έως τις 2 Ιουλίου 2020 θα γίνονται οι Ηλεκτρονικές Αιτήσεις Εγγραφής, Ανανέωσης εγγραφής και Μετεγγραφής σε ΓΕ.Λ. και Ε...
Το Υπουργείο Παιδείας και Θρησκευμάτων ανακοινώνει ότι οι υποψήφιοι των πανελλαδικών εξετάσεων των ΓΕΛ και ΕΠΑΛ 2020, πρεπει να προσέλθου...
Ανακοινώθηκε από το Υπουργείο Παιδείας και Θρησκευμάτων το Πρόγραμμα των πανελλαδικών εξετάσεων ΓΕΛ και ΕΠΑΛ 2020\r\nΔείτε εδώ...
Λαμβάνοντας υπόψη τις έκτακτες συνθήκες που έχουν διαμορφωθεί, το Υπουργείο Παιδείας και Θρησκευμάτων προχωρά στον επανακαθορισμ...
Aνάρτηση σε ιστοσελίδες του Υ.ΠΑΙ.Θ. συνδέσμων από μουσεία και άλλους φορείς, προκειμένου οι μαθητές και οι μαθήτριες, κατά τη διάρκεια αν...
Το Υπουργείο Παιδείας  διαβιβάζει τέσσερα  ενημερωτικά φυλλάδια της Διεύθυνσης Δίωξης Ηλεκτρονικού Εγκλήματος του Υπουργείου Προ...
Η προθεσμία για φέτος ορίζεται από την Δευτέρα 30 Μαρτίου ως και την Πέμπτη 9 Απριλίου 2020\r\nγια όλους τους υποψηφίους που επιθυμούν να σ...
Ενημέρωση σχολικών μονάδων σχετικά με την υπ. αριθμ. 10645/ΓΔ4/22-01-2018(β΄120) Υπουργική Απόφαση με θέμα \'\' Εγγραφές, μετεγγραφές, φοίτηση και θέ...

ΕΟΡΤΟΛΟΓΙΟ

Ο ΚΑΙΡΟΣ...